نمودار جعبه ای

رسم نمودار جعبه ای Box Plot با استفاده از نرم‌افزار SPSS

زمان مطالعه: 15 دقیقه 

 

توضیحات رسم و طراحی نمودارهای جعبه ای برگرفته شده از کتاب روش های پیشرفته آماری و کاربردهای آن

 

 
 

 

نمودارهای جعبه ای

 Box Plots 

نمودارهای جعبه‌ای با رسم نتایج کوچکترین و بزرگترین مشاهده، میانه، چارک اول و سوم و همچنین نمایش نقاط پرت می‌توانند حاوی اطلاعات مهمی باشند. در واقع نمودارهای جعبه‌ای به دلیل نشان دادن نحوه‌ی پراکندگی داده‌ها بسیار سودمند هستند.

نمودارهای جعبه‌ای را می‌توانیم با استفاده از مسیر زیر در نرم افزار SPSS رسم کنیم.

Graphs → Chart Builder 

 
مسیر رسم انواع نمودارها در نرم‌افزار SPSS

 

با رفتن به این مسیر، پنجره زیر با نام Chart Builder که جهت رسم و طراحی انواع گراف‌هایی آماری از آن استفاده می‌شود، برای ما باز می‌شود. در این پنجره و محیط نرم افزار SPSS قابلیت و امکانات فراوانی جهت ترسیم انواع نمودارهای آماری قرار داده شده است. نمودار جعبه‌ای در تصویر زیر مشخص شده است.

مسیر رسم نمودار جعبه ای Box Plot در نرم‌افزار SPSS

 

مثال‌های رسم نمودارهای جعبه‌ای

 Examples 

بیایید با یکدیگر چند مثال که در آن‌ها به رسم نمودارهای جعبه ای می‌پردازیم، حل کنیم. فایل دیتا این مثال را می‌توانید از اینجا دریافت کنید. در تصویر زیر بخشی از فایل دیتا را میـوانید مشاهده کنید.

داده‌های مثال رسم نمودارهای جعبه ای

 

به عنوان مثال من می‌خواهیم یک نمودار جعبه‌ای برای اندازه کلسترول chol افراد مورد مطالعه به دست بیاورم. مطابق تصویر زیر آن را قرار می‌دهم.

رسم نمودار جعبه‌ای Box Plot برای chol

 

من در این نمودار chol را در محور y، قرار داده‌ام. گراف به دست آمده را می‌توانید در شکل زیر ببینید.

نمودار جعبه‌ای Box Plot برای chol

 

نمودار جعبه‌ای با نمایش کوچکترین مشاهده شروع می‌شود، اولین ضلع نمودار جعبه‌ای چارک اول یعنی مشاهده‌ای است که 25 درصد داده‌ها از آن کوچکتر هستند. خط موجود در جعبه میانه یا چارک دوم را نشان می‌دهد. 50 درصد داده‌ها از این مشاهده کوچکتر هستند. خط انتهایی جعبه چارک سوم است که 75 درصد سایر مشاهدات از آن کوچکتر هستند. و در نهایت خط پایانی نمودار جعبه‌ای، بزرگترین مشاهده است.

یکی از کاربردهای نمودارهای جعبه‌ای تشخیص و شناسایی داده‌های پرت Outlier Data است. مثال زیر را ببینید.

 

به عنوان مثال دیگر فرض کنید می‌خواهیم نمودار جعبه‌ای crp را در بین زنان و مردان به دست بیاورم. مطابق تصویر زیر آن‌ها را قرار می‌دهیم.

تنظیمات رسم نمودار جعبه ای crp در بین زنان و مردان

 

من در این نمودار crp را در محور y و جنسیت را در محور x قرار داده‌ام. گراف به دست آمده را می‌توانید در شکل زیر ببینید.

نمودار جعبه‌ای crp در بین زنان و مردان

 

 مشاهداتی که در خارج از چهارچوب نمودار جعبه‌ای به عنوان داده‌های پرت قرار می‌گیرند مشخص هستند. اعداد بالای این مشاهدات بیانگر ردیف و شماره آن‌ها در نرم‌افزار می‌باشد. در این گراف، مردان و زنان از یکدیگر متمایز شده‌اند.

نکته    درباره‌ی نمودارهای جعبه‌ای به یک نکته‌ی دیگر نیز توجه کنید. در یک نمودار جعبه‌ای، دو نوع مقادیر پرت وجود دارد. یکی اندازه‌هایی که به شکل دایره نشان داده شده‌اند، این‌ها مقادیری هستند که بین 1.5 تا 3 برابر طول جعبه از لبه‌های بالا و پایین قرار دارند و دیگری اندازه‌هایی که به شکل ستاره نشان داده شده‌اند. این مقادیر در فاصله بیش از 3 برابر طول جعبه قرار گرفته‌اند. بنابراین یکی از مزیت‌های مهم نمودارهای جعبه‌ای یافتن داده‌های پرت در یک‌سری از مشاهدات می‌باشد. وقتی با این‌گونه از داده‌ها مواجه شدید با استفاده از شماره‌ای که روی آن‌ها قرار دارد و بیانگر ردیف آن‌ها در فایل داده می‌باشد، آن‌ها را پیدا کنید و مطمئن شوید که آیا مقادیر صحیح و درستی هستند یا خیر. اگر این موارد ناشی از اشتباهات ورود داده‌ها و یا اشتباهات کدبندی مشاهدات است، آن‌ها را اصلاح کنید.

 

بیایید یک مثال دیگر را نیز با یکدیگر حل کنیم. فرض کنید می‌خواهیم نمودار جعبه‌ای sbp را برای زنان و مردان رسم کنیم. در این گراف علاقمند هستیم فعالیت بدنی افراد نیز که در سطوح کم، متوسط و زیاد، تعریف شده است، قرار گیرد.

برای انجام این کار از Clustered Boxplot استفاده می‌کنیم. تصویر زیر را ببینید.

تنظیمات رسم نمودار جعبه‌ای خوشه‌ای Clustered Boxplot

 

از آن‌جا که می‌خواهیم هر سه کمیت Gender، sbp و Activity به طور همزمان در نمودار قرار گیرند، از Clustered Boxplot استفاده می‌کنیم. من در این نمودار sbp را هر در محور y قرار می‌دهم. Gender در محور x و Activity به عنوان Cluster on X set color قرار می‌گیرد.

گراف به دست آمده را می‌توانید در شکل زیر ببینید.

نمودار جعبه ای Clustered بین Gender ،sbp و Activity

 

آن‌چه که در این گراف به نظر می‌رسد این است که مردانی که دارای فعالیت بدنی High هستند دارای sbp کمتری نسبت به سایر مردان می‌باشند. البته همان‌گونه که می‌دانید لازم است این ایده با استفاده از انواع روش‌های تحلیل استنباط آماری، آزمون و بررسی شود.

 

در این متن درباره رسم نمودارهای جعبه‌ای با استفاده از نرم‌افزار SPSS و به حالت‌های مختلف صحبت کردیم. همان‌گونه که بیان کردیم ما از Box Plot ها به منظور مشاهده کوچکترین و بزرگترین مشاهده، میانه، چارک اول و سوم و همچنین یافتن نقاط پرت داده‌ها، استفاده می‌کنیم. بدیهی است که تعداد حالت‌های مختلف رسم Box Plot ها بیشتر از مواردی است که ما در این متن به آن اشاره کردیم. با این حال با استفاده از تمرین مداوم می‌توانید به آشنایی در رسم این نوع از نمودارها نیز برسید.

 

چگونه به این مقاله رفرنس دهیم

GraphPad Statistics (2022). Draw a Box Plot using SPSS software. Statistical tutorials and software guides. Retrieved Month, Day, Yearfrom https://graphpad.ir/box-plot-spss/.php

For example, if you viewed this guide on 12th January 2022, you would use the following reference

GraphPad Statistics (2022). Draw a Box Plot using SPSS software. Statistical tutorials and software guides. Retrieved January, 12, 2022, from https://graphpad.ir/box-plot-spss/.php

 

ارایه خدمات تحلیل و مشاوره آماری

گراف پد برای شما خدمات مشاوره و انجام انواع تحلیل‌های آماری را ارایه می‌دهد. جهت دریافت نکات بیشتر بهتر است با ما تماس بگیرید.

بگیرید.

گراف پد جمعی از رتبه‌های برتر آزمون دکترا آمار دانشگاه‌های ایران | برجسته در موسسه بین‌المللی تحقیقات | دارای نماد اعتماد الکترونیک از مرکز توسعه تجارت الکترونیکی ایران و مجوز رسمی ثبت به شماره ۴۱۸۸۱ و شناسه ملی ۱۴۰۰۶۸۳۲۳۱۹